Lễ Vu Lan là ngày nào?
Lễ Vu Lan là ngày rằm tháng 7 âm lịch (15/7 âm lịch). Cùng ngày này còn có lễ xá tội vong nhân, nên người Việt thường cúng cả gia tiên và cúng cô hồn trong dịp rằm tháng Bảy.
Ngày dương lịch của rằm tháng 7 thay đổi theo năm, thường rơi vào khoảng giữa tháng 8 đến đầu tháng 9 dương lịch.
Lễ Vu Lan Báo Hiếu là một trong những ngày lễ lớn của Phật giáo và văn hóa Việt Nam, diễn ra vào rằm tháng 7 âm lịch. Đây là dịp con cái bày tỏ lòng biết ơn và hiếu kính với cha mẹ.
Nguồn gốc từ tích Mục Kiền Liên cứu mẹ trong kinh Phật — ngài đã nhờ thần lực của chư tăng đồng tâm cầu nguyện trong ngày rằm tháng 7 để giải cứu mẹ khỏi địa ngục.
Tóm tắt phong tục Lễ Vu Lan
- Cài hoa hồng đỏ hoặc trắng lên ngực áo
- Đến chùa lễ Phật, nghe thuyết pháp về hiếu đạo
- Cúng cô hồn, thí thực cho vong linh không nơi nương tựa
- Dâng cúng cha mẹ đang còn sống những bữa cơm ngon
- Đốt vàng mã, giấy tiền gửi cho người đã khuất
Rằm tháng Bảy: Vu Lan và xá tội vong nhân
Rằm tháng Bảy (15/7 âm lịch) là ngày của hai truyền thống diễn ra cùng lúc: Lễ Vu Lan báo hiếu theo Phật giáo, và ngày xá tội vong nhân theo tín ngưỡng dân gian — dịp cúng cô hồn, thí thực cho những vong linh không nơi nương tựa.
Vì vậy trong ngày này nhiều gia đình chuẩn bị hai mâm: mâm cúng gia tiên trong nhà và mâm cúng cô hồn đặt ngoài trời, thường cúng vào buổi chiều. Ngày dương lịch của rằm tháng Bảy thay đổi theo từng năm — xem bảng các năm bên dưới.
Nguồn gốc Lễ Vu Lan
Lễ Vu Lan bắt nguồn từ tích Bồ Tát Mục Kiền Liên cứu mẹ khỏi ngạ quỷ bằng cách cúng dường chư tăng vào rằm tháng 7, trở thành ngày lễ báo hiếu của Phật giáo.
Lễ Vu Lan (Vu Lan Bồn, nghĩa là 'cứu nạn treo ngược') bắt nguồn từ kinh Vu Lan Bồn trong Phật giáo, kể về tích Bồ Tát Mục Kiền Liên — một trong mười đại đệ tử của Đức Phật. Sau khi tu hành đắc đạo, ông dùng thần thông tìm mẹ đã khuất, phát hiện bà đang chịu khổ trong cõi ngạ quỷ vì nghiệp báo.
Mục Kiền Liên xin Đức Phật chỉ cách cứu mẹ. Đức Phật dạy rằng cần nhờ hợp lực của chư tăng khắp mười phương, cúng dường vào ngày rằm tháng 7 (ngày Tự Tứ, kết thúc ba tháng an cư kiết hạ) mới có thể giải thoát cho mẹ ông khỏi khổ đau.
Từ đó, ngày rằm tháng 7 âm lịch trở thành ngày lễ Vu Lan — dịp để con cháu bày tỏ lòng hiếu thảo, báo đáp công ơn sinh thành dưỡng dục của cha mẹ, đồng thời cầu siêu cho cửu huyền thất tổ. Lễ Vu Lan du nhập vào Việt Nam từ rất sớm và trở thành một trong những ngày lễ Phật giáo quan trọng nhất.
Ý nghĩa Lễ Vu Lan
Lễ Vu Lan tôn vinh đạo hiếu, nhắc nhở con cháu biết ơn công sinh thành dưỡng dục của cha mẹ và cầu siêu cho tổ tiên, vong linh.
Lễ Vu Lan mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc về đạo hiếu — một trong những giá trị đạo đức cốt lõi của cả Phật giáo và văn hóa Việt Nam. Đây là dịp để mỗi người con nhìn lại, bày tỏ lòng biết ơn với đấng sinh thành, dù còn sống hay đã khuất.
Nghi thức 'Bông hồng cài áo' trong lễ Vu Lan là biểu tượng đầy xúc động: hoa hồng đỏ cho ai còn cha mẹ, hoa hồng trắng cho ai đã mất cha hoặc mẹ — nhắc nhở mọi người trân trọng những giây phút còn được ở bên cha mẹ.
Bên cạnh ý nghĩa báo hiếu, Vu Lan còn là dịp cầu siêu cho các vong linh, đặc biệt trùng với tháng cô hồn nên nhiều người kết hợp làm lễ cúng thí thực, phóng sinh, làm việc thiện để tích đức, hồi hướng công đức cho người đã khuất.
Lễ Vu Lan 2027 rơi vào ngày nào?
Lễ Vu Lan 2027 (15/7/2027 âm lịch) rơi vào Thứ 7, ngày 28/08/2027 dương lịch, còn 329 ngày nữa tính từ hôm nay. Xem chi tiết Lễ Vu Lan 2027: giờ hoàng đạo, lịch âm ngày đó ›
- Lễ Vu Lan 202607/09/2026 · Thứ 2 · 15/7/2026 âm lịch
- Lễ Vu Lan 202728/08/2027 · Thứ 7 · 15/7/2027 âm lịch
Bảng hiển thị 2026–2027; ngày dương được quy đổi từ âm lịch theo múi giờ Việt Nam.
Phong tục Lễ Vu Lan ở Việt Nam
Phong tục Vu Lan gồm đi chùa cầu siêu, cài hoa hồng, ăn chay, phóng sinh và làm việc thiện để báo hiếu cha mẹ, tổ tiên.
Vào dịp Vu Lan, phật tử thường đến chùa tham dự lễ cầu siêu, nghe giảng pháp về đạo hiếu, tham gia nghi thức Bông hồng cài áo. Nhiều người chọn ăn chay trong ngày này hoặc cả tháng 7 âm lịch để tích đức, hồi hướng công đức cho cha mẹ, tổ tiên.
Phóng sinh (thả cá, chim) cũng là hoạt động phổ biến trong mùa Vu Lan, mang ý nghĩa từ bi, cứu độ chúng sinh. Nhiều gia đình làm mâm cơm chay hoặc mặn cúng gia tiên tại nhà, kết hợp với việc thăm viếng, chăm sóc cha mẹ già.
Ngoài nghi lễ tôn giáo, Vu Lan còn là dịp để con cháu thể hiện tình cảm thiết thực: về thăm cha mẹ, tặng quà, nấu những bữa cơm ấm cúng, hoặc đơn giản là dành thời gian trò chuyện, quan tâm đến đấng sinh thành.
Mâm cúng Lễ Vu Lan gồm những gì?
Mâm cúng Vu Lan gồm mâm cúng Phật (chay), mâm cúng gia tiên (chay hoặc mặn) và mâm cúng chúng sinh (cháo trắng, bỏng, kẹo, tiền vàng).
Mâm cúng Vu Lan thường chia làm 3 phần theo 3 nghi lễ khác nhau. Mâm cúng Phật là mâm chay thanh tịnh gồm hoa quả, xôi chè, bánh kẹo chay, không sát sinh — thể hiện lòng từ bi.
Mâm cúng gia tiên có thể là cỗ chay hoặc mặn tùy phong tục gia đình, thường gồm cơm, canh, các món mặn truyền thống, trái cây, hương hoa — cúng để tưởng nhớ và mời tổ tiên về hưởng lễ.
Mâm cúng chúng sinh (cô hồn) đơn giản hơn, gồm cháo trắng loãng, bỏng ngô, kẹo bánh, mía, tiền vàng mã, nước, gạo muối — bày ngoài trời hoặc trước cửa để bố thí cho các vong linh không nơi nương tựa.
Văn khấn Lễ Vu Lan
Văn khấn Vu Lan gồm bài cúng Phật, cúng gia tiên và cúng chúng sinh (cô hồn), đọc thành tâm vào ngày rằm tháng 7 âm lịch.
Lễ Vu Lan thường có 3 bài văn khấn riêng biệt tùy nghi lễ: văn khấn cúng Phật (nếu gia đình có bàn thờ Phật hoặc đi chùa), văn khấn cúng gia tiên (tại bàn thờ tổ tiên trong nhà) và văn khấn cúng chúng sinh/cô hồn (thường cúng ngoài trời, trước cửa nhà).
Văn khấn cúng gia tiên ngày Vu Lan có nội dung tương tự văn khấn rằm hàng tháng nhưng nhấn mạnh ý nghĩa báo hiếu, cầu siêu cho cửu huyền thất tổ, ông bà cha mẹ đã khuất được siêu thoát, an lạc.
Văn khấn cúng chúng sinh (cô hồn) có nội dung mời gọi các vong linh không nơi nương tựa đến nhận đồ cúng, cầu mong họ được no đủ, siêu thoát, không quấy nhiễu gia đình. Nghi thức này thường làm vào buổi chiều tối 14 hoặc 15 tháng 7 âm lịch.
Nên cúng Lễ Vu Lan vào giờ nào?
Cúng gia tiên dịp Vu Lan thường làm vào buổi sáng hoặc buổi trưa ngày rằm tháng 7; nhiều gia đình cúng sớm hơn trong khoảng từ mùng 2 đến 14 tháng 7.
Cúng cô hồn (cúng chúng sinh) làm ngoài trời vào buổi chiều, khoảng 15h–18h, không nên để muộn sau khi trời tối hẳn. Nếu có ban thờ Phật, thường cúng Phật trước, rồi đến gia tiên, sau cùng là cúng cô hồn.
Những điều nên và không nên làm
Nên làm
- Về thăm, chăm sóc và bày tỏ lòng biết ơn với cha mẹ, ông bà khi còn sống.
- Đi chùa nghe giảng, cài hoa hồng lên áo (hoa đỏ nếu còn mẹ, hoa trắng nếu mẹ đã mất).
- Làm việc thiện, phóng sinh, ăn chay tùy khả năng.
- Chuẩn bị mâm cúng gia tiên và mâm cúng cô hồn vừa đủ, không cần quá cầu kỳ.
Không nên làm
Tháng Vu Lan trùng tháng cô hồn nên dân gian kiêng cưới hỏi, khai trương, xây nhà, đi chơi đêm khuya và nhặt tiền rơi ngoài đường.
Vì rằm tháng 7 vừa là lễ Vu Lan vừa trùng với quan niệm 'tháng cô hồn' (Diêm Vương mở cửa địa ngục cho vong linh về dương gian), dân gian có nhiều điều kiêng kỵ trong suốt tháng 7 âm lịch. Kiêng tổ chức cưới hỏi, khai trương, động thổ, xây nhà, mua xe, mua nhà lớn vì lo ngại không may mắn.
Kiêng đi chơi khuya, đặc biệt là ra sông, ra biển, tránh treo chuông gió trước cửa phòng ngủ (theo quan niệm dễ dẫn dụ vong linh), và kiêng nhặt tiền rơi ngoài đường vì sợ đó là tiền cúng cô hồn.
Ngoài ra, dân gian cũng kiêng nói chuyện tâm linh, ma quỷ vào ban đêm, kiêng phơi quần áo qua đêm ngoài trời, và kiêng cắm đũa đứng giữa bát cơm vì giống hình thức cúng tế người đã khuất.